Reclame is zo irritant. Je kunt er maar beter niet naar luisteren. Of kijken. Het schijnt dat de slimste reclamemakers de meest irritante reclames maken. Gewoon, omdat die beter blijven hangen dan de leuke. Je kunt reclame het beste vermijden, maar soms ontkom je niet aan het bombardement. En iedereen krijgt gelijk die nu denkt: heb je niets beters om over te schrijven dan een stompzinnige reclame?

Zelfs de meest irritante reclame is minder erg dan de misstanden bij de Voice. Maar naar dat programma hoef je niet te kijken. Bovendien praat en schrijft iedereen daar al over. Erg hoor, daar niet van. Maar er is ook een crisis rondom Oekraïne. En een kakelvers kabinet, waar we de nieuwe bestuurscultuur nodig van moeten toetsen. Er zijn weer allemaal misstanden bij de belastingdienst, waar je nog niet jarig bent met een andere nationaliteit, of als je foto de mensen niet aanstaat. Omdat je toevallig niet wit bent. Mensen kunnen nog steeds geen geschikte woning vinden. En is dit nou deugdelijk coronabeleid?

Allemaal belangrijker dan bijvoorbeeld de Voice.

Nou ja, die reclame dan. “Schat, heb je het alarm aangezet?” “Nee, vergeten.” ”Ik doe het wel even op de very sure-app. Hij staat aan. “Wij slapen echt beter als het alarm aanstaat. Dankjewel, schat, welterusten.” ”Welterusten, schat.” En dan hoor je de voice-over: “Bescherm dat wat je het meest dierbaar is.”

Allereerst dit: dat klinkt veelbelovend: welterusten, schat. Ik voorzie een onvergetelijke nacht met beestachtige sex. Dit stel moet nodig in therapie.

Maar nog veel erger is dit: je beschermt met je alarm niet wíe je het meest dierbaar is, maar wát je het meest dierbaar is. ZijnRolex, haar parelketting, misschien wel het zilveren bestek.

Doe het allemaal weg, heb sex. Dan slaap je beter. Zonder alarm.

Solidariteit is een mooi, maar moeilijk begrip. Met wie wil je solidair zijn? Ik heb bijvoorbeeld niets met wappies. En wil beslist niet solidair zijn met anti-vaxxers. Integendeel, het ligt veel meer voor de hand dat zij solidair zijn met de rest van de wereld, over hun eigen individuele zorgen heen stappen en zich laten vaccineren voor het grotere goed van de volksgezondheid, dus de gezondheid van de meesten.

Heb ik dan geen twijfels? Jawel, ik schrik bijvoorbeeld als ik lees dat we in 2022 misschien drie keer een boosterprik moeten halen. Waar gaat dat heen? De bazen van Pfizer en  Moderna schuiven in ieder geval lachend aan bij de wanstaltig rijken van deze aarde.

En dan dat doolhof van beperkende maatregelen: maximaal vier mensen thuis op bezoek, maximaal met zijn tweeën een boswandeling maken. Is de ventilatie thuis zoveel beter dan in het bos, ofzo? En iedere volgende lockdown is minder intelligent dan de vorige. Nu is alles gewoon dicht.

Ik voel meer voor de Britse mentaliteit: zoals ze direct na de aanslagen in 2005 in Londen weer met zijn allen de metro in gingen, pakken ze nu, mét corona, het gewone leven weer razendsnel op. Ja, mensen worden ziek, soms zelfs heel ziek, maar leven ís risico lopen.

Mijn solidariteit ligt bij jongeren. Ze worden vrijwel niet ziek, maar laten zich wel vaccineren. En ze zitten in de fase van hun leven dat alles wat de lockdown verbiedt juist mateloos interessant is en vooral ook vormend. De wereld verkennen, andere mensen ontmoeten, vrienden maken, je oriënteren op je eigen plek in de samenleving. Dat moet eigenlijk allemaal fysiek. Omwille van hen: kunnen we, net als de Britten, stoppen met lockdowns?

En voor de vrijheidminnende anti-vaxxers: hoe meer inentingen des te minder lockdowns.

Alles moet anders. Nieuw leiderschap, een nieuwe bestuurscultuur. Nooit meer een toeslagenaffaire. Geen burgers meer vermalen tussen onvermurwbare wetgeving en ontmenselijkte uitvoering. Luisteren naar tegengeluiden. Nooit meer liegen, of kritische Kamerleden sensibiliseren. Altijd actieve herinnering. En transparantie. Het parlement echt laten controleren. Geen Amerikaanse toestanden. De democratische instituties respecteren, de rechterlijke macht, de journalistiek. Het vertrouwen in de politiek herstellen.

Alles moet anders. Maar de werkelijkheid is dat dezelfde partijen van de vorige coalitie weer in het nieuwe kabinet stappen. En de man met het grootste geloofwaardigheids- en vertrouwensprobleem van allemaal opnieuw minister-president wordt. Kwam hij daar met zijn luchtige opgewektheid de afgelopen elf jaar nog mee weg, nu lijkt hij er zelf niet meer in te geloven. Zijn magie laat hem in de steek. Windvaan Rutte. Europa als het moet, maar geen cent naar Griekenland. En dan toch Griekenland ondersteunen. Met de VVD eerst naar 130 kilometer op de snelweg en nu miljarden bestemmen om de stikstof te verminderen. Roepen dat je je maar moet invechten als nieuwkomer in onze samenleving en plotseling institutioneel racisme erkennen. En welke hardwerkende Nederlander heeft die 1000 euro ooit ontvangen?

De aanbaklaag van Rutte is versleten. Zelf weet hij het al aan de vermoeidheid te zien die zich van hem meester heeft gemaakt. Aan de fletsheid, waarmee hij het nieuwe regeerakkoord presenteert. Alleen zijn partij wil het nog niet weten. Alle kroonprinsen en -prinsessen hapten in het zand. Dus is er geen opvolger in de grootste partij van Nederland.

Het droevigste is dat we uiteindelijk de premier krijgen, die we zelf verdienden door in het stemhokje bij de laatste verkiezingen met te velen weer datzelfde vakje rood te maken als de keer ervoor. We hadden beter moeten weten.

Dit is geen vrolijke ‘onder-de-kerstboomcolumn’.

Ten eerste niet omdat extreem rechts aan de haal is met onze democratische rechtsorde. Door de instituties van die rechtsorde bespottelijk te maken: ‘nepparlement’, ‘knettergekke rechters’. Door tribunalen aan te kondigen waar met politieke tegenstanders zal worden afgerekend. Door het werk van journalisten in twijfel te trekken als ‘fake news’ en daar  leugens tegenover te stellen. Door wetenschappelijke kennis te negeren: de aarde is plat, met het COVID-19 vaccin krijg je een chip ingespoten, niks mis met het klimaat. Door  complottheorieën te voeden die het wantrouwen vergroten in het systeem, in de elite, in bepaalde bevolkingsgroepen.

Zoals de telkens weer opduikende pedofielennetwerken. In 2016 in de kelder van die pizzeria in Washington. Toen een schietgrage complotaanhanger er zijn pistool kwam leegschieten, bleek er helemaal geen kelder te zijn, laat staan een kinderbloeddrinkende Hillary Clinton. In 2021 in Bodegraven, waar mensen bloemen legden op graven van jong gestorven Bodegravers. Die zouden de slachtoffers zijn van een pedonetwerk met mensen als Mark Rutte, Jaap van Dissel, de burgemeester, de huisarts. Een aan het graf van zijn zoon rouwende vader moest uitleggen waaraan zijn zoon echt was gestorven. Allemaal copycats, want een bruinhemd als Rost van Tonningen – NSB’er, SS’er – noemde in 1939 in het parlement zijn medeparlementariërs al kinderschenders.

Hier helpt een softe aanpak niet langer. Wat werkt wel? De weerbaarheid vergroten van democratische instituties, kinderen zelfstandig leren denken, onafhankelijke journalistieke eisen stellen aan sociale media, wetenschap overtuigend over het voetlicht brengen. Dat wordt keihard werken in 2022.

En dan heb ik het nog niet eens gehad over de klimaatcrisis. Of over de steeds grotere kloof tussen arm en rijk. Daarvoor geldt hetzelfde: als we niet willen dat dingen verschrikkelijk fout aflopen, is er heel veel werk te verzetten.

Corona is blijvend bij ons, lijkt het. We moeten er alleen nog mee leren omgaan. Vanzelfsprekend heb ik mij laten vaccineren. Ik vind het namelijk fijn dat ik minder kans heb COVID 19 te krijgen en als ik toch ziek word minder kans loop in het ziekenhuis terecht te komen. Mocht Bill Gates met me mee wil kijken via een chip in mijn bovenarm, prima. Misschien heeft hij tips hoe ik net zo rijk kan worden als hij.

Wie ook rijk wil worden is onze dreadlockwappie Willem Engel. Het OM doet inmiddels onderzoek naar de donaties aan Viruswaarheid. Schijnbaar heeft Engel die niet alleen aangewend voor het coronaverzet, maar ook voor zichzelf. De naam is niet altijd een voorteken.

De overheid moet er ook mee leren omgaan. Ik kreeg twee COVID-19-antigeen-zelftests thuisgestuurd. Waarvoor dank. Ze zeggen wel eens dat steeds meer mensen moeite hebben formulieren in te vullen of officiële brieven te lezen. Ik ben zo iemand. In de brief bij de tests staat dat je ze moet gebruiken als je geen symptomen hebt, bijvoorbeeld als je gezond terugkomt van vakantie, en de komende week weer alle collega’s treft op het werk. Heb je wel symptomen, dan moet je naar een GGD-testlocatie. Maar in de bijgesloten folder staat dat de test kan worden gebruikt binnen de eerste tien dagen dat symptomen optreden voor COVID-19. Ja, wat is het nou?

Misschien begrijp ik het allemaal niet meer, omdat ik de 60 gepasseerd ben. Met een beetje marge tegen de zeventig. En over “personen jonger dan 12 jaar of ouder dan 70 jaar” schrijft  de overheid het volgende: “Monsters van deze personen moeten worden verzameld door of onder toezicht van volwassenen”.

Dat je jeugd voorbij gaat, wist ik. Maar dat volwassenheid ophoudt na je 70e niet.